Bouwstenen – ‘Niemand wil terug naar de Oudemanhuispoort’

Na meer dan tien jaar weerstand verruilde de rechtenfaculteit van de UvA vorig jaar
de geliefde Oudemanhuispoort voor een nieuw onderkomen op het Roeterseiland.
Directeur bedrijfsvoering Jan Dijk leidt het ABB rond in het nieuwe complex.

Tekst: Annelies van Ochten en Nick van den Hoek

De vorige locatie van de faculteit, de Oudemanshuispoort, is niet zonder slag of stoot verlaten. ‘Generaties studenten hebben hun keuze voor een rechtenstudie mede laten bepalen door deze unieke locatie’, schreven de hoogleraren in 2009 in een brief aan het bestuur. Ook studenten waren tegen, zij zagen de noodzaak van een verhuizing niet zo. Met een wisselende instroom van studenten en de kritiek dat er meer geld naar onderwijs en onderzoek moest, werd het de jaren daarna duidelijk dat afscheid van de historische locatie op den duur onvermijdelijk was. ‘Inmiddels wil niemand meer terug’, vertelt directeur bedrijfsvoering Jan Dijk, die weifelende reacties kreeg toen hij besloot de rechtenfaculteit te gaan leiden. ‘De rechtenfaculteit hing er toen een beetje bij’.

Naast de rechtenfaculteit huisvest Roeterseiland de faculteiten social sciences en economie en bedrijfskunde. Ook het bestuur van de UvA zetelt na de Maagdenhuisprotesten in 2015 op het Roeterseiland. ‘De nieuwe lichting bestuurders komt gewoon op de fiets naar hun werk, midden tussen de studenten’. Naast dat de nieuwe locatie aanvoelt als een echte campus, biedt de nieuwe locatie de universiteit meer flexibiliteit. ‘Collegezalen kunnen hierdoor beter worden gedeeld en de studenten kunnen ook op de andere faculteiten terecht voor een studieplek’. De Oudemanshuispoort is overigens niet verkocht, de faculteit wijsbegeerte is daar ingetrokken en ook andere faculteiten die met een grote instroom van studenten kampen gebruiken de locatie nog volop.

Eigen rechtbank
Omdat studenten meer dan vroeger op de faculteit aanwezig zijn, ook buiten de contacturen, heeft de nieuwe faculteit meer studieplekken, die handig zijn ingedeeld. ‘Er is goed geluisterd naar wat studenten willen’, aldus Jan Dijk. De studenten worden ook betrokken bij het aankleden van de faculteit, die nog wat kaal en steriel oogt. Niet kaal en steriel zijn de imposante kunstwerken van kunstenares Barbara Broekman die in het nieuwe complex hangen. Het kunstwerk ‘recht en onrecht’, 30 meter hoog, is een compositie van ongeveer driehonderd beelden historische, mythologische en Bijbelse beelden uit de westerse kunstgeschiedenis waarin goed en kwaad wordt weergegeven. In een ander kunstwerk heeft Broekman 250 beelden uit de kunst en populaire cultuur van het icoon van de rechtspraak gebruikt: Vrouwe Justitia.

Er zijn diverse collegezalen, waarbij de grootste zaal ruimte biedt aan 450 studenten en half rond gebouwd is, als een heus theater. De faculteit is ook erg blij dat de nieuwe locatie over een eigen rechtbank beschikt. Door moot courts worden studenten voorbereid op het togawerk en dat is onderdeel van het ‘nieuwe’ praktijkgerichte leren. En natuurlijk is de juridische bibliotheek (‘JB’) meeverhuisd. ‘De studieplekken in de JB zijn het meest populair. Vanwege de beschikbaarheid van literatuur en ook vanwege het mooie uitzicht op de stad’. Het ABB twijfelt hierover, omdat ook het voor studenten beschikbare dakterras in het zonnetje erg verleidelijk oogt.

Meer verbinding met de stad
Waar de Oudemanshuispoort nog enigszins naar binnen gekeerd was, heeft het nieuwe gebouw de ambitie om de verbinding te maken met de stad. De architecten werkten daarom volgens het inside out-principe. De transparantie van het gebouw zorgt ervoor dat het gebouw letterlijk en figuurlijk ‘de etalage’ van de UvA is. Om de verbinding te maken worden de vierkante meters aan de straatkant van het complex zoveel mogelijk verhuurd aan maatschappelijke organisaties die een bijdrage leveren aan de stad, zoals een juridisch loket of een belastingwinkel. Dat doet de UvA zelf trouwens ook. Dijk: ‘We stellen regelmatig ruimte beschikbaar. Laatst heeft het college van B&W van Amsterdam bijvoorbeeld vergaderd in onze faculteitskamer’. Ook komt er nog een grand café met een Italiaans restaurant. Duidelijk is dat het nieuwe onderkomen nog niet af is, maar de verhuizing is al wel geslaagd.

Youtube
Als u op Youtube.com zoekt op ‘The new Amsterdam Law School building’ vindt u een video van 4 minuten over het nieuwe onderkomen van de rechtenfaculteit met een toelichting van de architect. Ook legt de decaan, die ooit tegen verhuizing was, in de video met enige trots uit dat de faculteit nu midden in de stad staat.