Op 28 september 2026 heeft de Iraanse mensenrechtenadvocaat Nasrin Sotoudeh de Václav Havel-mensenrechtenprijs ontvangen. Deze prestigieuze prijs is een erkenning voor haar jarenlange inzet voor mensenrechten en gerechtigheid in Iran.
De prijs is uitgereikt tijdens de openingsdag van de najaarszitting van de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa (PACE) in Straatsburg. De Václav Havel-mensenrechtenprijs wordt jaarlijks toegekend door de Parlementaire Vergadering, in samenwerking met de Charta 77 Foundation, aan personen of organisaties die zich op uitzonderlijke wijze inzetten voor de bescherming van mensenrechten. Sotoudehs dochter, Mehraveh Khandan Heris, nam de prijs namens haar moeder in ontvangst.
Jarenlange strijd voor mensenrechten
Nasrin Sotoudeh zet zich al tientallen jaren in voor de verdediging van mensenrechten in Iran. Als advocaat stond zij onder meer activisten, journalisten, minderheden en kinderen die de doodstraf riskeren bij. Ook verdedigde zij vrouwenrechtenactivisten die werden vervolgd vanwege hun protest tegen de verplichte sluier in Iran. Daarnaast vertegenwoordigde zij veel mensenrechtenactivisten die na de presidentsverkiezingen van juni 2009 werden gearresteerd.
Ondanks herhaalde arrestaties, gevangenschap en grote persoonlijke risico’s blijft Sotoudeh zich inzetten voor vrijheid en gerechtigheid.
Sotoudeh reageerde in een videoboodschap vanuit Teheran op het nieuws dat ze de prijs had gewonnen:
“Op momenten als deze herinneren we ons de strijd die we in het verleden hebben gevoerd, denken we terug aan onze gedeelde idealen en aan de mensen over de hele wereld die aan onze zijde staan. Dan komen we uit bij wat onze verlangens gemeen hebben en zeggen we tegen onszelf: op een dag zullen ze werkelijkheid worden. Op een dag zal ook over ons land de zon van de vrijheid schijnen. Misschien zal op een dag ook de waarheid haar weg naar ons land vinden.”
Internationale solidariteit
Na haar arrestatie in 2018 besteedde Lawyers for Lawyers via de #FreeTheLawyers-campagne aandacht aan haar situatie. Samen met andere organisaties bracht Lawyers for Lawyers verschillende verklaringen uit over haar situatie. Eerder dit jaar riep de organisatie opnieuw op tot actie naar aanleiding van haar nieuwe arrestatie. Daarbij wees Lawyers for Lawyers erop dat Sotoudeh al meer dan tien jaar te maken krijgt met herhaalde arrestaties, vervolging, gevangenschap, reisbeperkingen en sancties die haar beroepsuitoefening beperken. Deze maatregelen lijken een vergelding te zijn voor haar werk als advocaat en haar vreedzame inzet voor fundamentele rechten.
Lawyers for Lawyers is er trots op Sotoudeh samen met haar partnerorganisaties te hebben kunnen voordragen voor deze prijs: The Law Society of England and Wales (LSEW), het International Bar Association’s Human Rights Institute (IBAHRI), het International Observatory for Lawyers at Risk (OIAD), het Centre for Supporters of Human Rights (CSHR), het Center for Human Rights in Iran (CHRI), de World Organisation Against Torture (OMCT) en het Iran Human Rights Documentation Center (IHRDC). Ook deze organisaties zetten zich al jarenlang in voor haar zaak.
Lawyers for Lawyers feliciteert Nasrin Sotoudeh van harte met deze bijzondere erkenning. Tegelijkertijd benadrukt deze onderscheiding dat veel advocaten in Iran nog altijd worden geïntimideerd, vervolgd en gevangengezet vanwege hun werk. Blijvende internationale aandacht en solidariteit blijven daarom onmisbaar.